20. rocznica 1. polskiej transplantacji serca

Wersja do wydruku   

Wyłamanie zamkniętych drzwi - tak prof. Zbigniew Religa opisał pierwszą w Polsce, udaną transplantację serca. Jego zespół przeprowadził operację 5 listopada 1985 roku.

"Tego dnia wiele rzeczy wydarzyło się dla nas - lekarzy w Polsce - po raz pierwszy. Nie mieliśmy doświadczenia w robieniu takich operacji, wydawały nam się bardzo trudne i skomplikowane" - wspomina prof. Religa.

Przede wszystkim, jak podkreślił, miało miejsce przełamanie pewnej bariery moralnej. "Po raz pierwszy pobraliśmy bijące jeszcze serce - wbrew dużemu oporowi ze strony środowiska lekarskiego. Wprawdzie wcześniej przeprowadzano w Polsce przeszczepy nerek, ale organy pobierano wyłącznie od osób, których serce przestało już pracować. Uważano bowiem, że człowiek, którego serce bije, jest wciąż żywy" - tłumaczy profesor.


"Wtedy - w listopadzie 1985 r. - zebrała się więc pierwsza w Polsce komisja, która miała orzec tzw. śmierć mózgu. Pierwszy raz powołano się w naszym kraju na ten termin medyczny jako podstawy do uznania śmierci człowieka" - wspomina chirurg. Opory natury moralnej trzeba było przełamać także wśród pacjentów.

Religa wciąż pamięta rozmowę z matką dawcy serca do tego przeszczepu. "To było ogromne przeżycie - i dla mnie, i dla niej. Miała być w końcu pierwszą taką matką w Polsce" - mówi profesor.

Pierwszy udany przeszczep serca na świecie przeprowadził w 1967 r. południowoafrykański kardiochirurg dr Christiaan Barnard. W Polsce w 1969 roku z wyzwaniem tym zmierzyli się chirurdzy z Łodzi Jan Moll oraz Antoni Dziatkowiak - jednak bez powodzenia. Udało się dopiero Relidze w 1985 r. Był to prawdziwy przełom w polskiej medycynie.

Krytyczny okres, czyli pierwszy rok po operacji, przeżywa obecnie ok. 85 proc. pacjentów. Najdłuższy czas przeżycia po przeszczepie serca to, jak na razie, 24 lata. Do końca 1999 roku na całym świecie wykonano ponad 55 tys. transplantacji serca. W Polsce przeprowadza się obecnie ok. 100- 120 takich operacji rocznie. Podejmują się ich tylko cztery ośrodki: Klinika Chirurgii Serca i Naczyń Collegium Medicum Uniwersytetu Jagiellońskiego, warszawski Szpital MSWiA, Instytut Kardiologii w Aninie oraz zabrzańskie Śląskie Centrum Chorób Serca. Właśnie klinika w Zabrzu była - jak przypomina prof. Religa - miejscem jego największych sukcesów zawodowych. Tam 15 sierpnia 1985 r. przeprowadził pierwszą operację na sercu, a w kilka miesięcy później - udaną transplantację serca. Tam też z jego inicjatywy powstała w 1988 r. Pracownia Sztucznego Serca Śląskiej Akademii Medycznej. Od 2001 r. prof. Religa był szefem Instytutu Kardiologii w podwarszawskim Aninie.

31 października 2005 r. został mianowany ministrem zdrowia w rządzie Kazimierza Marcinkiewicza.

Materiał ukazał się na stronie portalu onet.pl

KOMETARZE

Brak komentarzy
Projektowanie stron SSI